{"id":4285,"date":"2019-01-04T19:21:06","date_gmt":"2019-01-04T18:21:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/?p=4285"},"modified":"2019-01-04T19:21:06","modified_gmt":"2019-01-04T18:21:06","slug":"laboratorijski-promjenjivi-otpornici-pon-210-iskra-iev","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/2019\/01\/04\/laboratorijski-promjenjivi-otpornici-pon-210-iskra-iev\/","title":{"rendered":"Laboratorijski promjenjivi otpornici PON 210 (ISKRA, IEV)"},"content":{"rendered":"<p>Danas su nabavljeni promjenjivi otpornici slovenskih proizvo\u0111a\u010da ISKRA i IEV iz 1960-tih godina pod oznakama modela PON 210. Istu oznaku nose svi potenciometri ove serije bez obzira na njihove nominalne vrijednosti, a mi ovdje predstavljamo promjenjive otpornike od 1 k\u2126 \/ 100 mA, 5 k\u2126 \/ 44 mA i 50 k\u2126 \/ 14 mA, dakle svi snage oko 10 W.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_01.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4286\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_01-1024x682.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_01\" width=\"1024\" height=\"682\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_01-1024x682.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_01-300x200.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_01-768x512.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_01.jpg 1093w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_02.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-4287\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_02.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_02\" width=\"977\" height=\"852\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_02.jpg 977w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_02-300x262.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_02-768x670.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 977px) 100vw, 977px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_03.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4288\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_03-1024x624.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_03\" width=\"1024\" height=\"624\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_03-1024x624.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_03-300x183.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_03-768x468.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_03.jpg 1097w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4289\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04-1024x631.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04\" width=\"1024\" height=\"631\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04-1024x631.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04-300x185.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04-768x473.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04-570x350.jpg 570w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_04.jpg 1130w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_05.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-4290\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_05.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_05\" width=\"916\" height=\"743\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_05.jpg 916w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_05-300x243.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_05-768x623.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 916px) 100vw, 916px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Promjenjivi otpornici PON 210 imaju vrlo \u0161iroku i precizno ba\u017edarenu rotiraju\u0107u skalu, a okretanje skale i osovine samog potenciometra vr\u0161i se preko reduktora tako da su mogu\u0107i vrlo fini pomaci rotora preko namotaja otporne \u017eice. Pet priklju\u010dnica koje su izvedene na ku\u0107i\u0161tu ovih promjenjivih otpornika omogu\u0107uje brzo i jednostavno spajanje istih u eksperimentalne strujne krugove na laboratorijskom stolu.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_06.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4291\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_06-1024x757.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_06\" width=\"1024\" height=\"757\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_06-1024x757.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_06-300x222.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_06-768x568.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_06.jpg 1130w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_07.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4292\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_07-1024x768.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_07\" width=\"1024\" height=\"768\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_07-1024x768.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_07-300x225.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_07-768x576.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_07.jpg 1152w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_08.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4293\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_08-1024x768.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_08\" width=\"1024\" height=\"768\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_08-1024x768.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_08-300x225.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_08-768x576.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_08.jpg 1152w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_09.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4294\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_09-1024x768.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_09\" width=\"1024\" height=\"768\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_09-1024x768.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_09-300x225.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_09-768x576.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_09.jpg 1152w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4295\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10-1024x577.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10\" width=\"1024\" height=\"577\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10-1024x577.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10-300x169.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10-768x433.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10.jpg 1152w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_11.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-4296\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_11.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_11\" width=\"915\" height=\"773\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_11.jpg 915w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_11-300x253.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_11-768x649.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 915px) 100vw, 915px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_12.jpg\" rel=\"lightbox[4285]\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-4297\" src=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_12-1024x780.jpg\" alt=\"promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_12\" width=\"1024\" height=\"780\" srcset=\"http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_12-1024x780.jpg 1024w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_12-300x229.jpg 300w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_12-768x585.jpg 768w, http:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_12.jpg 1072w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Unutarnju gra\u0111u promjenjivih otpornika ne treba puno obja\u0161njavati. Na stator je namotana otporna \u017eica \u010diji krajevi su spojeni na vanjske priklju\u010dnice. Po gornjem obodu namota otporne \u017eice klizi poluga rotora i ostvaruje kontakt na odre\u0111enom dijelu \u017eice. Mo\u017eemo re\u0107i kako je na taj na\u010din promjena otpora donekle skokovita (za veli\u010dinu otpora jednog namota otporne \u017eice) no to su tako male veli\u010dine da se u praksi i ne primijete. U kona\u010dnici, ta rotiraju\u0107a poluga je preko vodljive elasti\u010dne spiralne trake spojena na vanjsku priklju\u010dnicu. Na zadnjoj slici vidi se redukcijska glava koju nismo dalje rastavljali, no mogu\u0107e da se radi o nekom pu\u017enom prijenosu.<\/p>\n<p>Ako usporedimo ove promjenjive otpornike serije PON 210 sa <a href=\"http:\/\/www.crowave.com\/blog\/2019\/01\/03\/otporne-dekade-ma2100-ma2102-i-ma2110-iskra-iev\/\" target=\"_blank\">Otpornim dekadama MA2100, MA2102 i MA 2110 (ISKRA, IEV)<\/a> koje smo imali u pro\u0161loj objavi, vidimo kako vi\u0161e elektri\u010dnih prednosti imamo kod promjenjivih otpornika: \u0161iri opseg odabira otpora, finija rezolucija odabira otpora i mogu\u0107nost optere\u0107enja ja\u010dim strujama. No s prakti\u010dne strane gledano pomo\u0107u dekada mo\u017eemo vr\u0161iti brze skokovite promjene otpora po \u010ditavom opsegu dok se kod promjenjivih otpornika promjene mogu vr\u0161iti samo sporo rastu\u0107im kontinuitetom u jednom ili drugom smjeru. Stoga odluka izme\u0111u odabira dekade ili promjenjivog otpornika ovisi isklju\u010divo o vrsti elektri\u010dnog kruga s kojim eksperimentiramo. Naravno, ni\u0161ta nas ne spre\u010dava da u na\u0161 testni krug spojimo i dekadu i kontinuirani otpornik zajedno, dr\u017ee\u0107i se pri tome pravila da na\u0161 eksperimentalni projekt uvijek zaslu\u017euje samo najbolje \ud83d\ude42<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Danas su nabavljeni promjenjivi otpornici slovenskih proizvo\u0111a\u010da ISKRA i IEV iz 1960-tih godina pod oznakama modela PON 210. Istu oznaku nose svi potenciometri ove serije bez obzira na njihove nominalne vrijednosti, a mi ovdje predstavljamo promjenjive otpornike od 1 k\u2126 \/ 100 mA, 5 k\u2126 \/ 44 mA i 50 k\u2126 \/ 14 mA, dakle [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4295,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[62],"tags":[],"class_list":{"0":"post-4285","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-labnaprave","8":"czr-hentry"},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/crowave.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/promjenjivi_otpornici_pon210_iskra_iev_10.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4285","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4285"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4285\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4298,"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4285\/revisions\/4298"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4295"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4285"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4285"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.crowave.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4285"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}